اضطراب، استرس و فشارهای روحی و فکری از عواملی هستند که باعث تشدید درد در ناحیه قفسه سینه و قلب می شوند. بر اثر این عوامل، افرادی که افتادگی دریچه قلب دارند، علائم بیماری شان تشدید می شود. این دسته از بیماران و خانواده هایشان باید دور از هر گونه نگرانی و استرس، زندگی عادی خود را دنبال کنند.



با دکتر محمدرضا ابوالفضلی متخصص قلب و عروق و دانشیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد در مورد این بیماری گفتگو کرده ایم. ایشان توصیه می کند بیماران و خانواده ها نباید از این بیماری نگران شوند.

با چه علائمی می توان متوجه شد که فرد به عارضه افتادگی دریچه قلب مبتلا شده است؟
از علائم افتادگی دریچه قلب می توان به اضطراب، ناراحتی های فکری، تپش قلب، درد غیر اختصاصی در ناحیه قلب که به صورت نقطه ای و گذرا دیده می شود، اشاره کرد.

درد اختصاصی قلب به چه دردی گفته می شود؟
درد اختصاصی قلب پشت جناق سینه منتشر می شود و با علائم دیگری همراه است.

از چه زمانی خطر افتادن دریچه قلب افراد را تهدید می کند؟
این مشکل از زمان تولد در نوزاد وجود دارد و ارثی است، ولی علائم بالینی آن در دوران دبستان و دبیرستان تظاهر پیدا می کند.

این علائم چگونه تظاهر پیدا می کند؟
این افراد موقع ورزش، دچار تپش قلب و درد در ناحیه قفسه سینه می شوند. به طور کلی می توان گفت این کودکان حساس و مضطرب هستند و در مواقع امتحانات در مدرسه، اضطراب داشته و تحریک پذیر هستند.

این بیماری در زنان بیشتر دیده می شود یا در مردان؟
زنان بیشتر به این بیماری مبتلا می شوند و مستعدتر هستند، زیرا طبع ظریف تر و لطیف تری داشته و به علت احساسات شان، زودتر گرفتار خواهند شد.
زنان باردار مبتلا به افتادگی دریچه میترال باید هنگام زایمان و جراحی، از آنتی بیوتیک استفاده کنند


افتادگی دریچه قلب چه مشکلاتی را به لحاظ جسمی برای فرد به وجود می آورد؟ در اثر افتادگی دریچه قلب یا شل بودن آن، دریچه قلب به میزان کافی نمی تواند در برابر فشار بطن چپ مقاومت داشته باشد و هنگام انقباض، کش آمده و به طرف دهلیز چپ تحدب پیدا می کند. در مواقع شدیدتر این مسئله باعث می شود که هر دو «لت» دریچه میترال نتوانند با هم تعادل برقرار کنند و به این علت نارسایی میترال به وجود می آید.

افتادگی دریچه میترال چند نوع است؟
افتادگی دریچه میترال به دو دسته با نارسایی و بدون نارسایی میترال تقسیم می شود.
در افتادگی دریچه میترال بدون نارسایی هیچ خطری فرد را تهدید نمی کند و هنگام مراجعه به دندانپزشکی فرد نیازی به استفاده از آنتی بیوتیک ندارد، ولی افرادی که دچار نارسایی میترال همراه با افتادگی دریچه قلب هستند، هنگام انقباض قلب خون مختصری به دهلیز چپ آنها وارد می شود. این مسئله موجب می شود تا دریچه میترال تحت فشاری نامتناسب قرار بگیرد و در این حالت فرد مستعد می شود تا میکروب ها روی لت دریچه قلبش بنشینند و ایجاد عفونت کنند. به این علت این افراد باید هنگام جراحی، دندانپزشکی، مشکلات مربوط به دستگاه گوارش و.‎.. حتماً آنتی بیوتیک استفاده کنند.

نکته دیگر که باید به آن اشاره کنم این است افرادی که نارسایی دارند، درجات مختلفی از این بیماری را شامل می شوند و در یک رده از ریسک بیماری عفونی قرار ندارند و این مسئله به شدت به نارسایی میترال قلب آنان بر می گردد. هر چه شدت نارسایی بیشتر باشد، خطر ایجاد عفونت دریچه ای بیشتر خواهد بود. در مواقعی که شدت نارسایی زیاد است، بیمار نیاز به ترمیم یا تعویض دریچه قلب پیدا می کند.

بارداری روی دختران یا زنانی که دچار این بیماری هستند، خطرناک نیست؟
بارداری مشکل ساز نیست، ولی باید تحت نظر باشند، زیرا در صورت بارداری تپش و درد در ناحیه قلب آنها بیشتر می شود و بر میزان اضطراب آنها اضافه می کند. این دسته از زنان همین طور باید هنگام زایمان و جراحی، از آنتی بیوتیک استفاده کنند.

برای این افراد چه داروهایی تجویز می شود؟
داروهایی که برای این بیماران استفاده می شوند، داروهایی هستند که علائم بیماری را محو می کنند و از بروز درد و تپش قلب جلوگیری می کنند، البته از بین رفتن این حالات در فرد موقتی است و اگر شرایط زندگی بیمار به گونه ای است که دچار هیجان و اضطراب است، باید تا آخر عمر از این داروها استفاده کند.

افتادن دریچه قلب در کودکان را تا چه اندازه باید جدی گرفت؟
خانواده ها از افتادن دریچه قلب ترسیده و وحشت زده می شوند و به محض آن که متوجه این مسئله می شوند، ناراحتی روحی در میان اعضای خانواده بالا رفته و به کودک و فردی که دچار این مشکل است، فشارهای روحی بیشتری وارد می شود. در حالی که موارد خفیف اصلا اهمیت تشخیصی ندارند و والدین باید آن را کم اهمیت تلقی کنند تا کودک دچار اضطراب نشود.
داشتن آرامش، مهم ترین اصل در این بیماری است. متاسفانه از وقتی انجام اکوکاردیوگرافی مد شده است، تشخیص این بیماری راحت تر شده وهمین مسئله باعث بروز اضطراب در افراد می شود


چه توصیه ای برای مربیان و معلمان این دسته از دانش آموزان دارید؟ میزان اضطراب در این بچه ها بالاست و زود عصبی می شوند. این بیماران حساس هستند و در موقع امتحانات، بخصوص امتحانات شفاهی هیجانات بیشتری را از خود بروز می دهند. بنابراین باید به علت وجود این هیجانات و حساسیت ها، با آنها برخوردهای مناسبی شود و رفتار های قهرآلود باعث تشدید علائم بالینی در آنان می شود. این دسته از دانش آموزان باید از انجام ورزش های سنگین معاف شوند و مربیان ورزش باید این مسئله را مورد توجه خاصی قرار داده و آنان را در ورزش های استقامتی شرکت ندهند.

داروهای گیاهی مثل گل گاوزبان و سنبل الطیب چه تاثیری دارند؟
گل گاوزبان و سنبل الطیب اثرات مفیدی بر جای می گذارند و از قدیم در این زمینه اجداد ما آنها را شناخته و به تاثیر آن پی برده اند، ولی باید توجه داشت که مصرف این داروها در مکان های خاص امکان پذیر است و فرد نمی تواند همه جا آن را با خویش همراه داشته باشد.

به افرادی که دچار افتادگی دریچه قلب هستند، چه توصیه ای دارید؟
بیماری شان را بی اهمیت تلقی کنند، به دردهای موجود در قلبشان توجه نکنند، به ورزش هایی مثل پیاده روی، شنا و دوچرخه سواری روی بیاورند. توصیه من به این دسته از بیماران آن است که در تابستان به علت تعریق زیاد، مایعات بیشتری مصرف کنند تا علائم بیماری در آنان خفیف تر ظاهر شود. همچنین باید یادآور شد که ایستادن زیاد و خستگی شدید باعث تشدید علائم این بیماری می شود.

در چه ساعت هایی از روز این علائم بیشتر ظهور می کند؟
بعدازظهرها به علت خستگی ناشی از کار و کم شدن آب بدن این علائم شدیدتر می شود.

رژیم خاصی در تغذیه این بیماران توصیه می کنید؟
بله، ادویه جات، غذاهای تند و ترش، قهوه و چای پررنگ که تحریک پذیر هستند همه باعث تپش بیشتر قلب شده و قلب را تحریک می کنند.
اکثر افرادی که دچار این بیماری هستند فشار خونشان پایین است، به این علت باید از نمک و مایعات بیشتری استفاده کنند، زیرا تامین مایعات بدن باعث تخفیف علائم می شود.


چه توصیه ای دارید؟
کسی که دچار افتادگی دریچه قلب است، حتما در خانواده اش، افرادی وجود دارند که دچار این مشکل هستند، اما باید توجه داشت که این بیماری باعث کوتاهی عمر و مرگ بیمار نخواهد شد.
بنابراین داشتن آرامش، مهم ترین اصل در این بیماری است. متاسفانه از وقتی انجام اکوکاردیوگرافی مد شده است، تشخیص این بیماری راحت تر شده وهمین مسئله باعث بروز اضطراب در افراد می شود.

بخش سلامت تبیان